گسترش دایره جنگ و بازآرایی اقتصاد جهانی
به گزارش پایگاه خبری ساری فردا و به نقل از خبرنگار گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی بلاغ؛ تحولات اخیر نشان میدهد جنگ کنونی نه صرفاً یک رویارویی نظامی، بلکه یک «جنگ زیرساختها» است؛ جنگی که در آن نفت، مسیرهای ترانزیتی، کریدورهای انرژی و حتی ساختارهای اداری دولتها به ابزار فشار متقابل تبدیل شدهاند.
جنگ میان ایران و آمریکا، بهسرعت از یک درگیری منطقهای فراتر رفته و اکنون به یک بحران چندلایه در حوزه انرژی، اقتصاد جهانی و کریدورهای ترانزیتی تبدیل شده است؛ بحرانی که هم بازار نفت را دستخوش شوک کرده، هم جایگاه سیاسی دولت آمریکا را در داخل تضعیف نموده و هم قفقاز جنوبی را به یکی از کانونهای جدید تنش ژئوپلیتیکی بدل ساخته است.
شوک انرژی و اقتصاد جهانی
در پی تشدید تنشها، قیمت نفت از ۱۱۰ دلار عبور کرده و در برخی مقاطع به بالای ۱۱۴ دلار رسیده است. این جهش قیمتی نهتنها بازارهای جهانی را تحت فشار قرار داده، بلکه به افزایش مستقیم هزینه زندگی در آمریکا نیز منجر شده است.
یک تحلیلگر انرژی در گفتگو با خبرنگار اقتصادی میگوید: بازار انرژی دیگر واکنش لحظهای ندارد؛ به حالت بحران ساختاری وارد شده است. هر تنش نظامی در خاورمیانه، مستقیماً به قیمت بنزین در آمریکا ترجمه میشود.
در همین راستا، گزارش بانک جهانی نیز تأکید کرده که قیمت انرژی در سال جاری بیشترین افزایش چهار سال اخیر را تجربه کرده و رشد ۲۴ درصدی آن، فشار تورمی جهانی را تشدید کرده است.
بحران داخلی در آمریکا و فرسایش سیاسی
همزمان با بحران انرژی، فضای داخلی آمریکا نیز با نارضایتی فزاینده روبهرو شده است. نظرسنجیها نشان میدهد بیش از ۵۵ درصد مردم آمریکا وضعیت مالی خود را رو به وخامت ارزیابی میکنند؛ رقمی که بالاترین سطح ثبتشده در دو دهه اخیر است.
یکی از نمایندگان دموکرات خطاب به مشاوران اقتصادی دولت گفت:
شما از جنگی صحبت میکنید که قرار بود کوتاه باشد، اما امروز خانوادههای آمریکایی هزینه آن را در پمپ بنزین و قبضهای ماهانه پرداخت میکنند.
در مقابل، یکی از مشاوران اقتصادی دولت پاسخ میدهد: افزایش قیمتها نتیجه شوک عرضه جهانی است، نه صرفاً تصمیمات داخلی. اما قبول داریم که فشار بر طبقه متوسط در حال افزایش است.
پنتاگون و بازتعریف نماد قدرت
در اقدامی بحثبرانگیز، پنتاگون از کنگره خواسته است نام خود را به «وزارت جنگ» تغییر دهد؛ اقدامی که برآورد میشود تا ۱۲۵ میلیون دلار هزینه در پی داشته باشد.
یک مقام سابق وزارت دفاع در گفتگویی غیررسمی اظهار کرد: مسئله فقط نام نیست؛ مسئله بازتعریف هویت نظامی آمریکا در دورهای است که جنگها دیگر محدود به میدان نبرد کلاسیک نیستند.
منتقدان اما این اقدام را بیشتر نمادین و سیاسی دانسته و آن را نشانهای از تلاش برای بازسازی روایت قدرت در شرایط کاهش محبوبیت دولت عنوان کردهاند.
قفقاز؛ از حاشیه به خط مقدم جدید تنش
در تحلیل حامد خسروشاهی، کارشناس مسائل قفقاز، جنگ ایران و آمریکا باعث شده قفقاز جنوبی از یک منطقه پیرامونی به یک «فضای اثرپذیر مستقیم» تبدیل شود.
او در یک گفتوگوی تحلیلی میگوید: کریدورهایی مانند زنگهزور دیگر صرفاً پروژههای اقتصادی نیستند؛ آنها به نقاط حساس ژئوپلیتیکی تبدیل شدهاند که میتوانند در صورت تشدید جنگ، به ابزار فشار متقابل بدل شوند.
در مقابل، یک مقام آذربایجانی در پاسخ به نگرانیها اظهار داشته است: ما اجازه نخواهیم داد خاک آذربایجان علیه هیچ کشوری استفاده شود، اما همزمان توسعه اقتصادی و ترانزیتی کشور متوقف نخواهد شد.
با این حال، افزایش نقش آمریکا در پروژههای ترانزیتی منطقه و حساسیت ایران نسبت به آن، این مسیرها را به بخشی از معادله امنیتی تبدیل کرده است.
اقتصاد جنگ و فرسایش بلندمدت
گزارشهای تحلیلی منتشرشده در رسانههای بینالمللی نشان میدهد که هزینه جنگ برای آمریکا ممکن است به حدود یک تریلیون دلار برسد؛ رقمی که آن را در زمره پرهزینهترین درگیریهای تاریخ این کشور قرار میدهد.
یک اقتصاددان در اینباره میگوید: این جنگ برخلاف تصور اولیه، کوتاه و محدود نبود؛ بلکه به یک فرآیند فرسایشی اقتصادی تبدیل شده که اثرات آن سالها ادامه خواهد داشت.
به گزارش بلاغ؛ آنچه در مجموع قابل مشاهده است، شکلگیری یک الگوی جدید از جنگهای مدرن است؛ جنگی که در آن انرژی، اقتصاد، کریدورهای ترانزیتی و حتی ساختارهای اداری دولتها به ابزارهای مستقیم درگیری تبدیل شدهاند. در این چارچوب، قفقاز، خلیج فارس و بازار انرژی جهانی همگی در یک شبکه بههمپیوسته قرار گرفتهاند.
اگر روند کنونی ادامه یابد، جنگ ایران و آمریکا نهتنها توازن قدرت در خاورمیانه، بلکه معماری انرژی و تجارت جهانی را نیز بازتعریف خواهد کرد؛ مسیری که هزینه آن، همانطور که دادهها نشان میدهند، هم در واشنگتن و هم در بازارهای جهانی بهطور فزایندهای قابل مشاهده است.
انتهای خبر/
دیدگاهتان را بنویسید
ببخشید، برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید